چشم و هم‌چشمی خوب، چشم و هم‌چشمی بد

چشم و هم چشمی اصطلاحی فارسی و به معنای نگاه کردن به افراد/شرایط بالاتر از خود و سعی در رسیدن به آن است.
  • از پیامبر اکرم این مضمون در چند نقل وارد شده که فرمودند: کسی که به آنچه در دست دیگران است نظر داشته باشد، حزن و ناراحتی‌اش طولانی می‌شود.
    البته این یکی از آثار چشم‌وهم‌چشمی‌های بد است. این نوع چشم و هم چشمی (در مورد دنیا) آثار بد دیگری هم دارد که در روایات اشاره شده. شاید مهم‌ترین اثر آن «کوچک شدن نعمات الهی در چشم انسان و در نتیجه شکرنکردن خدا برای نعمات فعلی» باشد. (مستدرک8/337)
  • در روایات تشویق‌هایی در مورد سبقت گرفتن از نظر ایمانی و معنوی داریم.
    مثلا داریم که: از ما نیست کسی که در شهری با حداقل صدهزار نفر جمعیت زندگی کند و از او باتقواتر کسی باشد!
    یا مثلا نقل شده که امیرالمومنین فرمودند: الله الله فی القران لایسبقنکم بالعمل به غیرکم :: خدا را خدا را در مورد قرآن. مبادا کسی در عمل به آن از شما سبقت بگیرد!
    اسمش را شاید نتوان چشم‌وهم‌چشمی گذاشت اما همانطور که در این دسته روایات دیده می‌شود، در امور معنوی چشم‌وهم‌چشمی و نظر به انسان‌های عالم و عامل بالاتر از خود، می‌تواند موجب ترقی معنوی فرد را فراهم کند.
نگارش: 15 سال پیش